Od čega zavisi ishod u tretmanu mentalnih poremećaja

Piše : Helena Rosandić, psihoterapeut-mr kliničke psihologije

Ranije započeto liječenje dokazano predstavlja bitan faktor boljeg ishoda u tretmanu mentalnih poremećaja.

Od čega zavisi ishod u tretmanu mentalnih poremećaja

Mentalno, tjelesno i socijalno zdravlje za sve pojedince predstavljaju vitalne niti života koje su međusobno isprepletane i zavisne. Što je razumijevanje ovih odnosa veće, to postaje sve očiglednije da je mentalno zdravlje od presudnog značaja za sveukupno blagostanje pojedinaca, društava i država.

Nažalost, u velikom dijelu svijeta mentalnom zdravlju i mentalnim poremećajima ne pridaje se isti značaj kao tijelesnom zdravlju. Umjesto toga, oni se u velikoj mjeri ignorišu ili zanemaruju. Djelimično zbog takvog stava, svijet je pogođen sve većim teretom mentalnih poremećaja i sve širim jazom u liječenju.

U zemljama u razvoju većina ljudi sa teškim mentalnim poremećajima prepušteni su sami sebi da se bore sa depresijom, demencijom, shizofrenijom ili zavisnošću od supstanci. Uopšte, mnogi su žrtve svoje bolesti i postaju objekti stigmatizacije i diskriminacije.

Shizofrenija je jedna od najtežih bolesti današnjice, od koje strada ne samo pojedinac, već i njegova porodica, ali i šira zajednica iz koje se mlada osoba izopštava u fazi najvećih stvaralačkih potencijala i životne perspektive. Za osobe sa shizofrenijom, davno se reklo da su “najusamljeniji među usamljenima”.

Mentalne bolesti su najčešće hroničnog toka, ispoljavaju se u mladosti. Pojava poremećaja iz grupe afektivnih, anksioznih, psihotičnih, poremećaja ishrane ili zloupotrebe supstanci najviše je zastupljena u kasnoj adolescenciji i ranom zrelom dobu, a težina bolesti može biti takva da vodi doživotnoj invalidnosti.

Psihijatrijske bolesti nastaju tokom dužeg vremenskog perioda, a do ispoljavanja cjelokupne kliničke slike često prođe i više godina. Najčešće se upravo u periodu postepenog razvoja simptomatologije osoba, i oni koji je okružuju, nadaju spontanom oporavku, osjećajući izvjesnu nelagodnost pri pomisli na kontakt sa službama zaštite mentalnog zdravlja, na šta bez sumnje utiče stigmatizacija, ili čekajući, bez ikakvih informacija o ranim simptomima i značaju ranog liječenja.

Međutim, podaci savremenih studija pokazuju da su upravo rane faze bolesti ili još ranije faze, što znači ispod praga za postavljanje dijagnoze, ali sa pojačanim intenzitetom patoloških procesa na različitim nivoima organizacije centralnog nervnog sistema, najpovoljniji vremenski okvir da se modifikuje tok bolesti i spriječi hronicitet.

Uporedo sa istraživanjima prepsihotičnih i ranih promjena u psihozi, u mnogim razvijenim zemljama danas, postoji razgranata mreža službi za rane intervencije u psihozama, a vrijedno je pomenuti da se takođe razvijaju i centri za rane intervencije kod osoba sa bipolarnim poremećajem, depresijom, anksioznim i ostalim psihijatrijskim poremećajima.

Rezultati studija u kojima su pacijentima propisani antipsihotici druge generacije, uz terapiju prema principima kognitivno-bihejvioralne teorije, u ranoj fazi intervencije dali su ohrabrujuće rezultate u korist oporavka.

U cilju rane detekcije simptoma i rane intervencije ozbiljnih mentalnih poremećaja u daljem tekstu navodim tri grupe promjena koje su prisutne u ranim fazama razvoja tegoba.

  • Promjene u ponašanju, mišljenju i afektu: pojačana osjetljivost čula; neobična perceptivna iskustva; magijsko mišljenje; nejasni strahovi; haotičan ili nepovezan govor; izmjenjeno, neuobičajeno ponašanje; oskudnije emocije; socijalno zatvaranje.
  • Uočljiv pad postignuća: neobjašnjiv pad u radnoj ili školskoj efikasnosti; pad koncentracije i motivacije; zapuštanje lične higijene; nevještost; nesnalaženje u svakodnevnim životnim okolnostima, u suočavanju sa stresorima.
  • Udaljavanje od porodice i prijatelja: nezainteresovanost za prijatelje i uobičajene vannastavne aktivnosti, hobi, sport, izlaske; pojačan doživljaj otuđenosti, izdvojenosti; otuđenje ili neprijateljstvo prema bližnjima, ozlojeđenost, paranoja.

Ranije započeto liječenje dokazano je predstavlja bitan faktor boljeg ishoda, kvalitetnijeg socijalnog oporavka, redukcije negativnog sindroma kao i pada suicidalnog rizika posle godinu dana praćenja pacijenata.

Helena Rosandić
Helena Rosandić
Psihoterapeut - mr kliničke psihologije

Psihološki centar ABC

+382 68 741-923

Ostale Helenine tekstove možete vidjeti ovdje http://www.zenasamja.me/specijali/helena-rosandic

O NAMA

Portal namijenjen ženama i svima koji žele da saznaju više o ženama. Mi smo tu, ne samo za modernu i savremenu ženu, nego i za one koje se ne osjećaju tako. Tu smo za majke, domaćice, poslovne žene, mlade i one u najboljim godinama. Svakodnevno spremamo za svakoga po nešto. Hvala vam što nas pratite ;)

PRATITE NAS NA

© 2011 zenasamja.me. Sva prava zadržana.